Als het strategisch besluit genomen is om een nieuwe locatie aan te huren of aan te kopen, dan moet tussen beide opties een goede afweging gemaakt worden. De risico’s zijn verschillend, en dus ook de aandachtspunten, te weten:
1. Strategische positionering
- Sluit het object aan op het (toekomstig) zorgaanbod en de beoogde doelgroep?
- Is de locatie duurzaam inzetbaar voor de zorgorganisatie?
2. Financiële overwegingen
- Aankoop: vraagt eenmalige, grote investering (capex), maar biedt eigendomswaarde en mogelijk lagere exploitatiekosten op lange termijn.
- Huur: geeft flexibiliteit, lagere instapkosten, maar leidt tot structurele lasten (opex) en mogelijk minder zekerheid.
3. Flexibiliteit en looptijd
- Huur is aantrekkelijk bij tijdelijke projecten of bij onzekerheid over zorgvraag.
- Aankoop is zinvol bij stabiele, langdurige zorgverlening op locatie.
4. Staat van onderhoud en investeringsbehoefte
- Aankoop brengt verantwoordelijkheid voor onderhoud, renovatie en verduurzaming.
- Bij huur is dit afhankelijk van afspraken met de verhuurder (via huurovereenkomst of ROZ-model).
5. Beheersbaarheid en zeggenschap
- Eigendom geeft volledige zeggenschap over gebruik, indeling en aanpassing van het pand.
- Bij huur zijn er beperkingen en afhankelijkheden van de verhuurder.
6. Financierbaarheid
- Aankoop vereist kapitaal of financiering; marktwaarde speelt een rol in zekerheidsstelling.
- Bij huur beoordelen financiers vooral exploitatie en looptijd van het huurcontract
Dit betekent dat ieder scenario ook specifieke risico’s kent. Een inventarisatie daarvan is van belang om een juiste keuze te kunnen maken. REvitAM kan daarbij ondersteunen en heeft veel ervaring met deze transacties.
Bij aankoop
- Waardeverlies bij functieverlies of overcapaciteit
- Hoge onderhouds- en verduurzamingskosten
- Liquiditeitsdruk op zorgexploitatie
- Risico bij herontwikkeling of afstoting
Bij huur
- Risico op huurverhoging of niet-verlenging
- Beperkte zeggenschap over investeringen (zoals installaties of aanpassingen)
- Minder balanswaarde (geen activum) en onzekerheid op lange termijn
- Contractuele beperkingen bij uitbreidingen of functiewijzigingen
Conclusie: de keuze tussen aankoop en huur is een strategische en financiële afweging waarbij zeggenschap, flexibiliteit, financiële ruimte, risico en gebruiksduur leidend zijn. Zorginstellingen doen er verstandig aan deze afweging integraal te benaderen -met aandacht voor vastgoedwaarde, zorgcontinuïteit en organisatiebelangen- en onderbouwd vast te leggen in het vastgoedbeleid of investeringskader.
Bent u op zoek naar een goed en deskundig adviesbureau om u te helpen bij alle uitdagingen met uw zorgvastgoed? Wij staan voor u klaar om te helpen.